|
Synagoga Wysoka
W czasach największej świetności Kazimierza bogaty kupiec (znamy tylko jego imię – Izrael) wystąpił do króla Zygmunta Augusta z prośbą o zgodę na wystawienie synagogi. Zgodę tę uzyskał i w 1563 roku rozpoczął budowę.
Nie znamy motywów, jakimi kierował się fundator, decydując się na unikalne rozwiązanie architektoniczne – nadbudowania sali modlitewnej nad sklepami znajdującymi się na parterze budynku. Możemy się jedynie domyślać, że było to wynikiem ciasnoty zabudowań żydowskiego Kazimierza, braku działki budowlanej, czy kłopotów z nabyciem wolnego placu.
W efekcie część modlitewna bóżnicy znajdowała się na wysokości pierwszego piętra. Jak opisuje prof.Bałaban, aby dostać się do środka, należało przejść przez "pospolitą sień i dość marną klatkę schodową do przedsionka, a stąd do sali modlitewnej”. Miała ona wysokość około 6-7 metrów (zajmowała dwa piętra) i zwieńczona była sklepieniem beczkowym z gurtami, wychodzącymi z pilastrów znajdujących się na ścianie południowej i północnej. Bogate wyposażenie przepadło w czasie najazdu szwedzkiego, a to, co zdołano ocalić lub uzupełnić w późniejszych latach, uległo zniszczeniu w czasie II wojny światowej.
Tylko z przedwojennych relacji wiemy, że aron ha-kodesz zamykany był dwuskrzydłowymi drzwiami, ozdobionymi wizerunkiem orła w koronie.
|
Na podeście, przy szafie z rodałami stała wysoka, siedmioramienna menora. Oprócz niej wnętrze oświetlały wieloramienne, mosiężne wiszące świeczniki.
Synagoga Wysoka. Foto: J.J.
Z pierwotnego kształtu synagogi do dziś pozostała tylko monumentalna bryła budynku – z charakterystycznym murem frontowym, wspartym na trzech przyporach, pomiędzy którymi znajdują się wysokie, ograniczone łukami, okna.
Powojenna odbudowa miała miejsce na przełomie lat sześćdziesiątych i siedemdziesiątych. Po remoncie synagogę zaadaptowano na potrzeby Pracowni Konserwacji Zabytków, która mieściła się tam do końca lat dziewięćdziesiątych.
Zapraszamy do dyskusji na temat "Synagoga Wysoka"
|
mapa miejsc
|
)