|
Szpital Starozakonnych przy Pokornej/Inflanckiej
W latach Królestwa Kongresowego Szpital Starozakonnych został umieszczony w dwupiętrowym pałacu Franciszka Kandyda Ossolińskiego przy ul Zielonej - późniejsze tereny Cytadeli - wzniesionym w latach 70-tych XVIII w.
W związku z budową Cytadeli Aleksandryjskiej, po upadku powstania listopadowego pałac Ossolińskiego został rozebrany i w 1833 r. szpital przeniesiono do kamienicy wzniesionej w końcu lat dwudziestych XIX wieku stojącej przy ul. Pokornej i Inflanckiej. Był to budynek o dwu skrzydłach, podpiwniczony z dachem krytym dachówką. Najprawdopodobniej autorem projektu był Karol Galle, który projektował większość budynków w tej części miasta.
Nowa siedziba wkrótce okazała się zbyt mała na potrzeby społeczności żydowskiej Warszawy i w 1835 przystąpiono do prac na rozbudową szpitala od strony północnej. Prace ukończono w 1838 r. Maksymilian Sobieszczański w „Rysie historyczno-statystycznym wzrostu i stanu miasta Warszawy od najdawniejszych czasów aż do 1848 roku” tak opisał nowo powstały budynek:
„(...) oprócz ozdobienia ulicy swoją powierzchownością, mieści wygodnie 330 chorych w ten sposób, że na wszelkie rodzaje chorób dostateczną ilość przygotowanych łóżek posiada. Zakład ten dokonany został w części składkami gminy i prywatnymi ofiarami osób dobroczynnych wyznania mojżeszowego, szczególnie zaś staraniem gorliwego opiekuna i głównego jego dobroczyńcy Jakuba Epsteina, zmarłego w roku 1843”.
|
Epstein był kupcem, byłym oficerem Wojska Polskiego, filantropem i członkiem lóż wolnomularskich. Przyjął on na siebie w 1833 r. obowiązek opiekuna głównego w Dozorze Szpitala Starozakonnych.
Twórcą projektu budowli był Henryk Marconi, o czym mówi pośmiertne wspomnienie publikowane w „Gazecie Warszawskiej” z 1863 r. (nr 43). W Archiwum Akt Dawnych w Warszawie przechowywany jest projekt Marconiego, który jednak odbiega od tego, co zrealizowano, a co można ustalić na podstawie zachowanych fotografii.
Z powodu pogarszających się warunków sanitarnych i lokalowych szpital ten zamknięto u schyłku XIX wieku, podejmując jednocześnie inicjatywę budowy nowego Szpitala Starozakonnych na Czystem.
(asw)
Zapraszamy do dyskusji na temat "Szpital Starozakonnych przy Pokornej/Inflanckiej"
|
mapa miejsc
|