|
Bractwa gminne
bractwa gminne [hebr. chewrot, liczba pojedyncza chewra], organizacje pomocnicze działające przy gminach żydowskich, wspierające ich działalność. Powoływane do określonych celów, zajmowały się sprawami kultu, szkolnictwa, dobroczynnością i utrzymywaniem synagogi. Wyłaniane z komisji gminnych, stopniowo przejmowały ich funkcje. Początkowo przy gminach działało tylko jedno b.g., spełniające kilka zadań. W miarę wzrostu liczebnego gminy dzieliło się ono na mniejsze, bardziej wyspecjalizowane. Najważniejsze było b.g.pogrzebowe ’ chewra kadisza. Ponadto istniały b.g.: szkolne – Talmud-Tora; opieki nad chorymi – bikur cholim; zbierające posagi dla ubogich panien – ha-chnasat kala, i inne.
|
B.g. utrzymywały się ze składek członków, a także opłat za wykonywane usługi i z datków zbieranych w synagogach oraz w czasie uroczystości gminnych i rodzinnych. Kierowane były przez zarząd wyłaniany w corocznych wyborach. Członkowie b.g. dzielili się na właściwych, czyli pełnoprawnych, i zwyczajnych, którzy dopiero po kilku latach (najczęściej po pięciu) mogli otrzymać pełne prawa, czyli uczestniczyć w wyborach do zarządu i być do niego wybierani. Członkowie zwyczajni zajmowali się wypełnianiem wszystkich posług, do których było zobowiązane b.g. W Polsce pierwsze b.g. powstały prawdopodobnie w XVI w. Z 1551 pochodzi informacja o b.g. szkolnym działającym w Krakowie. H.W.
|
w internecie
Tekst zamieszczony obok pochodzi z książki
"Historia i kultura Żydów polskich. Słownik",
autorstwa Aliny Całej, Hanny Węgrzynek i Gabrieli Zalewskiej,
wydanej przez WSiP
|